Rehberler · Vergi

Yatırımda Vergi Tek Tabloda: Fon, Hisse, Temettü, Tahvil, Döviz, Altın ve Kripto

Yayın: · Son güncelleme: · Finoloji

Birden fazla varlık sınıfına yatırım yapanların en sık karıştırdığı konu vergidir: aynı portföyde bir hisse fonunun kazancı %0 ile, bir para piyasası fonunun kazancı %17,5 ile, bir hissenin temettüsü %15 ile vergilenebilir; eurobond ve yurt dışı hisse ise kesintiyle değil beyanla vergilenir. Bu rehber, Türkiye’de yerleşik (tam mükellef) bireysel yatırımcı için kuralları tek tabloda toplar ve her satırın resmî dayanağını gösterir.

Tablo 11 Ekim 2026 itibarıyla geçerli Cumhurbaşkanı Kararları ve Gelir İdaresi Başkanlığı’nın (GİB) Şubat 2026 tarihli Geçici 67. madde rehberi esas alınarak hazırlandı. Oranlar sık değişir; işlem yapmadan önce aracı kurumunuzdan ya da mali müşavirinizden güncel uygulamayı teyit edin.

1. Temel kavram: kaynakta kesinti (stopaj) ile beyan farkı

Stopaj, kazancı size ödeyen kurumun (banka, aracı kurum, portföy yönetim şirketi) vergiyi baştan kesip devlete yatırmasıdır. Gelir Vergisi Kanunu’nun geçici 67. maddesi kapsamındaki menkul kıymet kazançlarında bu kesinti nihai vergidir: ayrıca beyanname vermezsiniz. Kapsam dışındaki gelirler (temettü, eurobond, yurt dışı borsalardaki hisseler) ise yıllık gelir vergisi beyannamesiyle vergilenir; kesinti yapılmışsa beyan edilen vergiden mahsup edilir.

Pratik sonuç şu: aynı tutarda kâr eden iki yatırımdan biri size hiçbir yükümlülük bırakmazken, diğeri Mart ayında beyanname vermenizi gerektirebilir. Bu yüzden çok varlıklı bir portföyde vergi, yalnız oran değil takip yükü farkı da yaratır.

2. Tek tablo: hangi kazanç nasıl vergilenir?

Araç / gelirKaynakta kesintiBeyanDayanak
BIST hisse senedi alım-satım kazancı%0Beyan yok2008/14272 BKK · GİB rehberi §12.2
Hisse kâr payı (temettü)%15Yarısı istisna; kalan tutar beyan sınırını aşarsa beyanCK 9286 (22.12.2024’ten itibaren)
Yatırım fonu — 9.7.2025 ve sonrası alınan pay%17,5Beyan yokCK 10041
Yatırım fonu — 1.2.2025–8.7.2025 arası alınan pay%15Beyan yokCK 9487
Hisse senedi yoğun fon (TEFAS’ta işlem gören)%0Beyan yok2012/3141 BKK
TEFAS’ta işlem görmeyen hisse yoğun serbest fon (27.3.2026 ve sonrası alınan)%17,5Beyan yokCK 11107
Devlet tahvili / Hazine bonosu (yurt içi ihraç, 22.12.2021–31.12.2026 arası alınan)%0Beyan yokCK 4937, 10706 · CK 11444
Hazine eurobondu (yurt dışı ihraç)Kesinti yokFaiz beyan sınırını aşarsa, alım-satım kazancı her durumda beyanGİB rehberi §13
TL mevduat faizi (9.7.2025’ten itibaren açılan/yenilenen)Vadesiz ve 6 aya kadar %17,5 · 1 yıla kadar %15 · 1 yıldan uzun %10Beyan yokCK 10041
Döviz tevdiat hesabı faizi%25Beyan yokCK 7332
VİOP — hisse / hisse endeksine dayalı%0Beyan yok2009/14580 BKK
VİOP — döviz, altın ve diğer dayanaklı%10Beyan yok2009/14580 BKK
Altına dayalı DİBS ve Hazine altın kira sertifikası%0Beyan yok2017/10840 BKK · GİB rehberi §13, §15

CK: Cumhurbaşkanı Kararı · BKK: Bakanlar Kurulu Kararı. Bağlantılar Resmî Gazete’deki karar metnine ya da GİB rehberine gider. Hisse satırındaki %0 kuralı menkul kıymetler yatırım ortaklığı hisselerini kapsamaz.

3. Yatırım fonlarında oranı alış tarihi belirler

Fon kazancında uygulanacak oran, satış tarihine değil payı aldığınız (iktisap) tarihe bakar. 9 Temmuz 2025 ve sonrasında alınan paylarda genel oran %17,5, 1 Şubat – 8 Temmuz 2025 arasında alınanlarda %15’tir. Daha eski alımlarda oran fonun türüne göre değişir: GİB rehberine göre değişken, karma, eurobond, yabancı, serbest ve unvanında “döviz” geçen fonlar dışındaki fonlarda 23.12.2020–30.4.2024 arası alımlar %0, 1.5.2024–31.10.2024 arası alımlar %7,5, 1.11.2024–31.1.2025 arası alımlar %10 oranına tabidir.

Bu oranlara üç önemli istisna eşlik eder:

4. Örnek: aynı fonda iki farklı oran

Mart 2025’te bir borçlanma araçları fonundan 100.000 TL’lik pay, Eylül 2025’te aynı fondan 100.000 TL’lik pay daha aldınız. Ekim 2026’da tamamını 260.000 TL’ye sattınız ve her iki lot da 30.000 TL kazandırdı. Kesinti lot lot hesaplanır: Mart lotunun kazancına %15 (4.500 TL), Eylül lotunun kazancına %17,5 (5.250 TL) uygulanır; toplam stopaj 9.750 TL, efektif oran %16,25 olur. Kısmi satışta önce en eski lotlar satılmış sayılır (ilk giren ilk çıkar), bu yüzden hangi lotun elden çıktığı ödenecek vergiyi değiştirir.

Örnek sayılar temsilîdir; komisyon ve fon özelindeki durumlar sonucu değiştirebilir.

5. Hisse ve temettü: kazanç ile kâr payı ayrı vergilenir

Borsa İstanbul’da işlem gören hisselerin alım-satım kazancında bireyler için oran %0’dır ve beyan gerekmez. Temettü ise geçici 67. madde dışındadır: şirket öderken %15 keser. Tam mükellef şirketlerden alınan kâr payının yarısı gelir vergisinden istisnadır; kalan yarı, yıllık beyan sınırını (GİB rehberine göre 2025 gelirleri için 330.000 TL) aşarsa beyan edilir ve kesilen %15 hesaplanan vergiden düşülür. Sınırın altında kalan temettü için kesinti nihai vergi gibi işler.

6. Tahvil, eurobond ve mevduat

Yurt içinde ihraç edilen devlet tahvili ve Hazine bonolarında, 22 Aralık 2021 – 31 Aralık 2026 arasında alınan kıymetler için oran %0’dır (normal oran %10; süre son olarak 11444 sayılı Kararla uzatıldı). Hazine’nin yurt dışında ihraç ettiği eurobondlar ise kesinti kapsamında değildir: faiz geliri beyan sınırını aşarsa, alım-satım kazancı ise tutarı ne olursa olsun beyan edilir. TL mevduatta oran vadeye göre değişir; döviz tevdiat hesaplarının faizinde oran vade ayrımı olmaksızın %25’tir.

7. Döviz, altın ve VİOP

Bireyin ticari olmayan fiziki döviz ve altın alım-satımı, GİB rehberindeki geçici 67. madde kapsamındaki gelirler arasında yer almaz; bu işlemlerde kaynakta kesinti yapılmaz. Kapsamda olanlar döviz ve kıymetli madenler üzerine yapılan kaldıraçlı işlemlerdir. Altına yatırım yapmanın yolu vergiyi değiştirir: altın fonunun kazancı fon oranına (%17,5) tabiyken, Hazine’nin altına dayalı tahvil ve kira sertifikalarında oran %0’dır. VİOP’ta hisse ve hisse endeksine dayalı sözleşmelerin kazancı %0, döviz ve altın gibi diğer dayanaklı sözleşmelerinki %10 kesintiye tabidir.

8. Yurt dışı hisse ve kripto

Yabancı borsalarda alınan hisselerin kazancı geçici 67. madde kapsamında değildir; Türkiye’de kesinti yapılmaz, kazanç yıllık beyanname ile değer artış kazancı olarak beyan edilir. Yabancı şirketlerden alınan temettü de beyana tabidir. Tutar, kur ve istisna hesabı kişisel duruma göre değiştiği için bu bölümde oran vermiyoruz; mali müşavirle çalışmanızı öneririz.

Kripto varlık kazançları için, bu rehberin güncellendiği tarihte yürürlükte olan ve doğrulayabildiğimiz özel bir kesinti oranı yoktur. 2026’da TBMM’ye sunulan bir kanun teklifi kripto işlemleri için yeni bir vergilendirme çerçevesi öngörüyor; teklif yasalaşıp Resmî Gazete’de yayımlanırsa bu tabloyu güncelleyeceğiz. Kesinleşmemiş oranları burada yazmıyoruz.

9. Çok varlıklı portföyde vergiyi izlemek

Vergi farkı, aynı brüt getiriyi farklı net sonuçlara çevirir. Örneğin %40 brüt kazanç sağlayan bir hisse yoğun fon ile aynı kazancı sağlayan bir para piyasası fonu arasında net getiri farkı 7 puanı bulabilir (%40 × %17,5). Yeniden dengeleme yaparken hangi varlığı satacağınızı seçmek de bu yüzden önemlidir; ayrıntı için Çok Varlıklı Portföy rehberi.

Finoloji’de bir fon satışını girdiğinizde, her lotun alış tarihine ve fonun türüne göre stopaj önizlemesi otomatik hesaplanır; hisse, döviz, altın ve kripto pozisyonları aynı portföyde yan yana durur. Fonun hisse yoğun olup olmadığını ise fon seçimi rehberindeki içerik okumasıyla kontrol edebilirsiniz.

Kaynaklar

Önemli: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; vergi danışmanlığı veya yatırım tavsiyesi değildir. Kurumlar vergisi mükellefleri ve dar mükellefler için oranlar farklıdır. Kesin uygulama için GİB’e, aracı kurumunuza ya da mali müşavirinize başvurun.


Bu rehberdeki varlıkları tek portföyde izle: Finoloji’yi aç · Finans Sözlüğü · Veri ve Metodoloji